Vrijwilligerswerk met vluchtelingen op Lesbos: eerste maand

Zo, de eerste maand is achter de rug. Time flies when you're having fun is ook wel het gezegde. Helaas ging dat nu niet

zo op... Wel het gezegde "een ongeluk zit in een klein hoekje"...

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Maar laten we nu bij het begin beginnen. Zoals ik schreef in mijn vorige blog begon ik direct bij Shower Power, een project waarbij dames en kinderen uit het grootste vluchtelingenkamp Moria een douche en een save house werd aangeboden in het Shower Power huis, zo'n 20 - 45 mensen per dag. Zeer zeker een prachtig project, en mooie momenten gehad. De jongedame die een traantje weg moest pinken toen ze eindelijk mocht relaxen en met haar familie in goede handen was. Het jonge meisje die door haar tante steeds naar de zijkant werd geschoven maar toen ze een djembe in haar handen kreeg goed kon spelen en straalde! Een jochie moest wassen aangezien zijn moeder druk was met haar andere kids, en hij zo enorm genoot van het warme water en mijn care! Vaak worden de kids hier erg hard gescrobt.

Maar al snel had ik door dat SP niet de plek was waar ik mijn hart en ziel in kon steken en ik al mijn tijd hier wilde werken. Dit had een aantal redenen. Allereerst dat er een overvloed aan kinderen was. Dit had ik niet zien aankomen. In Syrie is het niet vreemd om 6 kinderen te hebben. Die pasten niet eens allemaal in ons kleine huurautootje! Laat staan de vaak wat gezette moeder erbij en zo eindigde we wel eens met een huis vol kinderen zonder moeders. Dit kon chaos zijn, maar rustig wanneer want de oudste de moederrol op zich wanneer de echte mams er niet is. Het tweede punt was dat ik de korte contacten jammer vond. Het opbouwen van een leuke sociale connectie in 1,5 uur, dat bestond uit glimlachen, de taal proberen te leren, haar kammen, henna tattoo's maken, ga zo maar door, en daarna breng je ze weer terug naar het verschrikkelijke kamp en "doei, succes daar en misschien tot nooit meer". Bah. 

 

En toen braken in Moria gevechten uit op vrijdagavond 25 mei. Arabieren tegen de Koerden, die

de minderheid zijn van de bevolking van Moria (en eigenlijk überhaupt een volk dat in veel landen

in de minderheid is en dit vaak voor spanningen zorgt in het Midden-Oosten). Ik hoorde het de

dag erna pas en het ging rond dat er 4 doden waren en 27 gewonden. Gelukkig was dit achteraf niet

het geval, 'maar' 7 mensen waren gewond. Maar toch, grote chaos op het eiland. Deze zaterdag

trokken zo'n 600 - 1000 Koerden (cijfers zijn hier altijd heel vaag door verschillende belangen van

verschillende organisaties) de straat op. Niet naar een specifieke plek, maar in ieder geval weg van

Moria waar het onveilig voor ze was.  In de dagen erna werden ze verdeeld over drie kampen, enkele

dagen daarna herverdeeld over twee. 1 daarvan, Pipka, had eigenlijk een capaciteit van 100 van de

meest kwetsbare vluchtelingen, hier kwamen nu zo'n 200 - 300 Koerden bij. Een andere plek,

Humans 4 Humanity, dat eigenlijk helemaal geen kamp was en dus geen douches, wc's of andere

faciliteiten had nam ook rond de 400 - 600 op zich. 

 

Misschien denk je nu, Anouk, je bent weer afgedwaald. Je vertelde over je ervaringen met Shower Power! Maar deze crisis op het eiland was voor mij een bevestiging ik bij Shower Power niet op mijn plek zat. Ik wilde zo graag directe hulp verlenen. Helpen bij Pipka of H4H, hulp aan mensen die na alles achter te hebben gelaten thuis, nu weer hun plek achter moesten laten en nergens ontvangen wordt. Weer in tentjes, nog slechtere faciliteiten, meer onrust. Ik voelde me zo nutteloos in de dagen na de crisis, waarin we bij SP door de onrust rond Moria twee in plaats van drie shifts draaiden en zo'n 15 gasten een douche konden bieden. En ook de directe dagen erna bleef dat gevoel van zo dicht bij het vuur te zijn, maar niks te kunnen blussen.

 

De dag na de crisis verhuisde ik naar de stad, waar Shower Power zo'n 20 minuten hier vandaan rijden was. Ik wilde me kunnen afsluiten na het werk en zoals altijd, me zo vrij mogelijk voelen in de omstandigheden waarin ik leef. Ik reed op mijn gehuurde scooter naar mijn nieuwe fijne appartement en reed in een straatje waarvan ik al dacht 'hmmm dit kan nog wel eens een eenrichtingsweg zijn, straks toch maar even Googlen wat de beste route is'. En toen kwam het ongeluk in dat kleine hoekje.

Niet lang daarna, om dat kleine hoekje, knalde ik met zo'n 25 k/u tegen een andere scooter die in vrije val aan de verkeerde kant van de weg naar beneden slingerde. Redelijk frontaal en beide op de grond. Hij stond meteen op dus ik besloot om rustig omhoog te komen. Gelukkig voelde ik geen pijn, beetje duizelig maar ik was er goed vanaf gekomen. Behalve twee vingers die er

wat naar uit zagen. Er werd een ambulance gebeld wat ik zelf nogal overdreven vond. Maar goed, zelf een ritje op de

scooter was ook niet echt een optie. Die was total loss.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

De nagel van mijn linker middelvinger moest worden geamputeerd. Dat was op zich al vervelend, maar de hele omstandigheid maakte het er niet beter op. Niemand die je informeert over hoe en wat (wat sluiten jullie nu aan in mijn arm en wat zijn die doppen die jullie verdelen over mijn lichaam?), niemand die je pijnstillers geeft en ook niet voordat je nagel getrokken worden. De prullenbak die bestond uit een kartonnen doos met een vuilniszak erin, dat werd gebruikt om mijn bloed bij het vervangen van mijn het verband in op te vangen. Uiteraard was ik liever helemaal niet in een ziekenhuis geweest, maar zeker niet deze.

 

"Er werd een ambulance gebeld wat ik zelf nogal overdreven vond. Maar goed, zelf een ritje op de

scooter was ook niet echt een optie. Die was total loss"

De pijn viel al met al gelukkig mee, ook mijn wijsvinger was (en is) dik en blauw en ik heb over mijn hele lichaam schaafwonden en blauwe plekken, maar ik ben er echt goed vanaf gekomen. De verhuurder van de scooter die de brokstukken kwam ophalen vertelde me achteraf dat hij verwachtte dat de bestuurder er tenminste een gebroken arm of been aan over had gehouden. 

 

Het nutteloze gevoel van niks kunnen doen werd alleen maar groter en meer terecht. Bij het shower project dat

ik dus coordineerde kon ik mezelf niet eens 100% geven met een hand minder en ook een enkel die pijn deed

van de val. En tijd om bij te komen had ik niet want elke avond was ik bezig met mijn vaste bezoekjes aan de

apotheek om mijn verband te laten vervangen, aan het verhuurbedrijf om het te regelen met verzekering, langs

de politie voor wat handtekeningen (en dus het ontvangen van de foto's, hehe) en het bij elkaar rapen van

spullen in mijn kale huis, waar we bijvoorbeeld niet eens een lepel in het assortiment van bestek hadden.

En zo eet je yoghurt voor ontbijt toch wel echt beter dan met een mes of vork.

Al met al, een pittige week vorige week. Zaterdag was het onverwachts mijn laatste werkdag toen het project

enkele dagen moest sluiten ivm een verbouwing aan het huis en het terug komen van 1 van de oprichters, die

het coordineren van me over zou nemen. Dus Noukie ging zaterdag avond de stad in.

 

Goed, dat was het algemene stukje. Hoe gaat het me emotioneel af? Redelijk. Beter dan ik had verwacht wat

betrekking met de omstandigheden van de vluchtelingen. De verschrikkelijke staat van hen leven en het oneindige wachten op het al dan niet goedkeuren van de papieren (en dan nog, het leven daarna ziet er niet gegarandeerd beter uit) maakt me terneergeslagen, maar ik trek het wel. Wat ik een stuk lastiger trek is de onderlinge communicaties tussen projecten / NGO's en de onderlinge communicatie tussen vrijwilligers hier op het eiland. Natuurlijk, uitzonderingen daargelaten, is er een slechte band tussen dit alles. Ieder zit maar lekker in zijn eigen bubbel te werken en probeert zo goed mogelijk te over te komen met hun grote ego, zonder te bedenken dat een ander project ondersteunen ook een optie is of uberhaupt vriendelijk zijn naar anderen. Ik heb veel last van deze grote ego's die je zowel tegen komt wanneer je hoi komt zeggen bij een project, of hoi zegt tegen een andere vrijwilliger in de stad. Bij beide voel ik me in de meeste gevallen genegeerd en/of afgewezen. Dat de Grieken deze houding hebben is tot daar aan toe. Ze zijn tot over hun oren klaar met deze hele crisis en hebben liever iedereen die de 'tegenpartij' komt helpen hier liever niet. Maar van mijn 'collega's'? Daar kan ik het erg moeilijk van accepteren. Vaak lijkt het - en degene die hier langer zitten zeggen me het me steeds vaker - dat mensen hier echt zijn om maar te kunnen zeggen hier geweest te zijn. Nou, leuk voor jou, maar naar mijn idee moet dat ook en eigenlijk vooral met samenwerken want al die bubbels botsen alleen maar tegen elkaar op. Jammer. De discrepantie tussen mijn ideaal beeld van 'allemaal samenwerken' en de werkelijkheid van 'dit is mijn vluchteling en ik alleen kan hem helpen' is zo groot dat het me geregeld naar het hoofd stijgt.

 

Goed, en nu? Op het moment zit ik lekker op mijn plek bij het warenhuis Attika. Donaties uit heel Europa komen hier heen, waaronder shampoos, kinderspeelgoed, soms wat petten en tassen maar vooral veel kleding, zie foto's van het warenhuis van Attika. Deze worden gesorteerd (al beland net iets te vaak een rokje of BH in de doos van de heren broeken) en wordt dit weer gesorteerd om terecht te komen in pakketten voor de vluchtelingen. Mooi om aan mee te werken, het is alsof je een cadeautje inpakt met allemaal leuke snuisterijtjes zoals petten, stropdassen of een leuk make up tasje maar het is zo lastig inschatten wat een moeder van 5 kinderen in broekmaat 40 en shirtmaat M graag zou willen dragen. Met welke tas of BH erbij. Het voelt in ieder geval als erg nuttig en fijn om er mee bezig te zijn. En het is een wat laagdrempeliger project waarbij ik een stuk minder verantwoordelijk heb en alles op een eigen tempo kunt doen. Perfect wanneer je herstellend bent van een scooterongelukje.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

En perfect wanneer je ondertussen verder aan het kijken bent naar een project dat aansluit bij jouw wensen.  Dat is voor mij momenteel een project waarbij ik mijn bachelor Maatschappelijk Werk en Dienstverlening kan inzetten. Mocht dat nou niet lukken, iets creatiefs of misschien mensen zwemles geven. Hun helpen om de liefde voor het water weer terug te vinden die ze zijn kwijtgeraakt tijdens hun enge tocht op zee om Griekenland te bereiken. De tijd zal het leren maar ik ben er zeker van dat ik nog wel een mooie plek voor mezelf vind voor de tijd dat ik hier ben. Dat is in ieder geval nog tot begin Augustus want tot dan blijft mn zussie. Of ik daarna nog blijf hangt af van mijn bankrekening en het project ;)

 

Nog iets laatste waar ik over wil schrijven is over mijn eerste bootlanding van eergister avond. Een bootlanding is, zoals het woord al zegt, een boot die aankomt. Met vluchtelingen dus. Dit doen ze eigenlijk 's nachts of in de vroege ochtend omdat de kans dat ze door de Turkse kustwacht worden tegen gehouden (en mogelijk naar de gevangenis of terug naar hun eigen land worden gedeporteerd) het kleinst. En de overtocht het meest gevaarlijk.

 

Vrijdagavond kwam ik met een paar collega's van Attika aan in Molovos, een vrij toeristisch dorpje op een uur rijden van Mytilini. Prachtig, achter de bergen en aan het water. Weer zo'n groot contrast. Van het harde leven in Mytilini en de vluchtelingen kampen er omheen, naar een hippe prachtige beachbar. Cocktail erbij en alles vergeten maar. Nou, zo gemakkelijk ging dat niet. Maar goed, slowly slowly relax je meer en geniet je maar even van waar je bent en wat je doet. Goede mensen om je heen en prachtig helder water om in te zwemmen. Een wijntje, lekker eten met vers vis en daarna nog een drankje doen aan de bar met prachtig uitzicht over de zee. En toen las Aris, de eigenaar van het warenhuis Attika, een bericht dat er een bootlanding op 5 kilometer afstand was. Afrekenen en gaan. Ik was al een tijd van plan om een cursus te volgen waarbij wordt uitgelegd wat je doet bij een bootlanding maar aangezien ik me niet uiterst nuttig voelde met een enigszins gehandicapt lichaam had ik het steeds uitgesteld. En nu kwam het koud op me dak. De mensen, 35 personen waaronder ongeveer 10 kinderen, waren toen wij aankwamen door de Griekse kustwacht al langs de weg gezet en er was water uitgedeeld. Nu was het wachten op het medisch team en meer auto's om ze naar het kamp Stage 2 te brengen, waar ze bleven tot ze na het weekend naar Moria werden gebracht. We deelden fruit uit en ik knoopte kleine gesprekjes aan. Een van de vrouwen, Sahar, dat ochtendgloren betekend zo vertelde ze me, sprak redelijk Engels. Ze vertelde me dat ze samen in de 5 dagen ervoor in de jungle hadden geleefd, waarschijnlijk wachtend op de boot of een dag dat er geen Turkse kustwacht op de loer lag. Ik merkte op dat haar kleren nat waren en ze zei "het was zo eng op zee". Velen kunnen niet zwemmen en hebben nooit een open zee gezien. Ik zei "jullie hebben in ieder geval allemaal de overkant gehaald" en ze vroeg terug "zijn we dan nu veilig?". En ik kon geen ja zeggen. Kamp Moria is een gevangenis, of eigenlijk het eiland zelf. Het duurt maanden en soms jaren voordat mensen überhaupt het eiland af mogen en dan belanden ze soms in Athene, waar de kampen ook vol zitten en de voorzieningen slecht. Wat een uitzichtloze situatie en dat voor mensen die al zo'n verschrikkelijke achtergrond hebben, nergens een plek hebben waar ze worden geaccepteerd en ze een normaal leven mogen lijden.

 

 

 

Dat was dus het begin van het weekend. Zaterdag hadden we een enorm relaxte dag en zondag zou het mijn laatste tijd. Wat ik ook niet erg vond, want het voelde zo raar om totaal te relaxen terwijl er zoveel te doen was! En daarvoor was ik hier immers ook niet gekomen. Onderweg naar Molivos, een dorpje om de hoek van Petra, vroeg ik of Aris me kon afzetten bij het Reddingsvesten Begraafplaats, ook wel het Lifejacket Graveyard genoemd (klik voor de foto serie). Hier zijn honderden, misschien wel duizenden reddingsvesten te vinden. Weer en moment om even heel stil te worden. Elk reddingsvest betekend een leven, zelfs die vesten die opblaasbaar zijn en met een klein steentje lek kan gaan. Zo sneu maar de harde realiteit.

The beautiful house from Shower Power

Kiekjes die de politieagent me later via Facebook doorstuurde

The organisation around Attika

Geimproviseerd tentenkamp in H4H

Mijn kale maar fijne appartement dat ik deel

met een Duitse vrijwilligers

With graffiti is written "Welcome to Prison", around the corner of Moria's main entrance

How my hand looked like for one week

© Copyright Flying Fox - all rights reserved

  • Pinterest Flying Fox
  • Facebook - Black Circle
  • Instagram - Black Circle